انواع کیسه های استومی را می شناسید

عمل استومی باعث تغییر در سبک زندگی فرد استومیت می شود و همراه با آشفتگی های روحی و روانی فراوان است. اما همیشه باید به یاد داشت که استومی یک جراحی برای حفظ و ادامه زندگی است؛ با وجود استومی هنوز هم می توان به روند عادی زندگی ادامه داد. بنابراین آشنایی با انواع کیسه های استومی برای بیماران ضروری به نظر می رسد. آیا شما انواع کیسه های استومی را می شناسید ؟

کیسه استومی می تواند به صورت موقت و دائمی استفاده شود. بسته به شرایط بیمار، ممکن است تنها مدتی به استفاده از کیسه استومی نیاز باشد و یا به دلیل برداشت بخش هایی از روده، نیاز به استفاده ی دائمی از کیسه استومی باشد.

به طور کلی، از محصولات استومی در سه حالت استفاده می شود:

• کلستومی (روده ی بزرگ)
• ایلئوستومی (روده کوچک)
• یوروستومی (دستگاه ادراری)

اگر علاقه مند به مباحث پزشکی هستید یا اگر شما و اطرافیانتان از افراد استومیت محسوب می شوید؛ به شما مطالعه این مقاله را توصیه می کنیم. این مقاله اطلاعات جامعی از انواع کیسه های استومی و مزایا و معایب هرکدام را در اختیار شما قرار می دهد.

انواع کیسه های استومی و انتخاب مناسب

انتخاب کیسه استومی مناسب  از بین انواع کیسه های استومی باعث ایجاد حس راحتی و حفظ اعتماد به نفس و عزت نفس فرد استومیت می شود. در انتخاب و استفاده از کیسه های استومی موار زیر را در نظر داشته باشید:

• توصیه می شود قبل از استفاده از کیسه های استومی، آن را روی قسمت دیگری از بدن خود امتحان کنید. در صورتی که بدن شما نسبت به این کیسه ها حساسیت نشان داد، از به کارگیری آن روی استوما خودداری کنید.
• در مورد استفاده از انواع کیسه های استومی و لوازم جانبی آن از قبیل خمیر استومی، پودر استومی، اسپری و پد محافظ، با پزشک یا پرستار خود مشورت کنید و از کمک و مشاوره این افراد که در این زمینه با تجربه هستند استفاده کنید.
• لازم است بدانید که به هرحال انتخاب استومی مناسب از بین انواع کیسه های استومی در برخی موارد فرآیندی خسته کننده، همراه با آزمون و خطا و نیازمند صبوری بیمار است. نمی توان انتظار داشت که اولین کیسه استومی انتخاب شده کاملا مطابق شرایط ما باشد.
• ممکن است حتی پس از مدت های طولانی استفاده از یک برند کیسه استومی و ملزومات جانبی آن، دچار حساسیت پوستی شوید. بنابران ممکن است نیاز باشد تا چندین برند و مدل جدید را استفاده کنید تا نوعی که با شما سازگار باشد را پیدا کنید.
• هر کدام از انواع کیسه استومی هم که انتخاب کنید، لازم است تا مواردی را رعایت کنید. از جمله آن می توان به تعویض به موقع کیسه استومی، رعایت بهداشت فردی بخصوص در ناحیه ی استومی، رعایت رژیم غذایی و پرهیز از خوردن غذاهایی که دفع آن ها سخت بوده یا سبب نفخ می شوند و استحمام صحیح اشاره کرد.

در ادامه برای آشنایی بیشتر شما به بررسی انواع کیسه های استومی پرداخته شده است.

کیسه های استومی یک تکه (One- Piece Ostomy Bags)

کیسه های استومی یک تکه با توجه به اینکه در زیر لباس نامرئی هستند، سبب می شوند که افراد دیگر متوجه استفاده بیمار از کیسه استومی نشوند؛ برای افرادی که لباس های فرم جذب بدن می پوشند یا افراد ورزشکار گزینه مناسبی است. اما در کیسه های استومی، یک تکه در هر بار تعویض وسایل جانبی آن تعویض می شوند. تکرار تعویض های پی در پی ممکن است برای افراد، حساسیت پوستی ایجاد کند. علاوه بر این هنگام استفاده از کیسه استومی یک تکه، کیسه باید کاملا روی استوما قرار گیرد و از نشت مواد زاید جلوگیری شود. همچنین تعویض های پی در پی و ضروری در این نوع کیسه ها، سبب استفاده بیشتر از خمیرهای محافظ پوست، نوارها و مواد پاک کننده چسب است که هزینه اضافی را تحمیل می کند.

مزیت کیسه استومی یک تکه، مزاحمت کمتر آن برای فرد است. اتصال مطئمن تر بوده می توان در زمانی که تعویض برای مدت طولانی مقدور نیست استفاده کرد. انعطاف پذیری بیشتر کیسه استومی یک تکه، حجم کمتر و هم چنین شفاف بودن، سبب می شود کیسه استومی کمتر مشخص باشد. هم چنین کیسه استومی یک تکه برای زخم های ناهموار ایمن تر است.

کیسه های استومی دو تکه (Two-Piece Ostomy Bags)

فرآیند تعویض در کیسه های استومی دو تکه بسیار سریع و آسان تر از کیسه های یک تکه است. برای فعالیت هایی از قبیل شنا فرصت دارید از کیسه های کوچکتر استفاده کنید. این امکان وجود دارد که در فعالیت های عادی و روزمره از کیسه هایی در ابعاد معمولی بهره بگیرید و برای داشتن استراحتی با امنیت خاطر و آسوده در طول شب نیز از کیسه های بزرگتر استفاده کنید.

با توجه به سهولت تعویض و نیاز کمتر به تعویض داشتن این نوع کیسه ها، عوارض و حساسیت های پوستی ناشی از تعویض های مکرر که در کیسه های یک تکه مشاهده می شود در این نوع کیسه ها وجود ندارد. اما این نوع کیسه ها در ابعاد بزرگ­تر، گران­تر و دارای خطر نشت هستند.

نکته قابل تامل در مورد گران تر بودن کیسه های استومی دو تکه این است که این نوع کیسه ها گران تر هستند. با این حال هزینه اضافی که برای خمیرهای محافظ پوست، نوارها و مواد پاک کننده چسب در کیسه های استومی یک تکه می شود، سبب شده است که استفاده از کیسه های استومی دو تکه در درازمدت نسبت به کیسه های یک تکه مقرون به صرفه تر باشد.

کیسه های استومی قابل تخلیه (Drainable Ostomy Bags)

کیسه های قابل شستشو یا قابل تخلیه به دو شکل یک تکه و دو تکه وجود دارند. از مزایای این کیسه ها این است که پس از تخلیه کیسه و شستشوی آن قابلیت استفاده مجدد را دارند و زمان طولانی تری از آن ها استفاده می شود؛ بنابراین از نظر اقتصادی مقرون به صرفه است. این کیسه ها برای افرادی که ایلئوستومی یا کلوستومی انجام داده اند یا افرادی که مواد دفعی آنها نیمه جامد یا مایع است، مناسب است. اما بستن این کیسه ها زمان گیر بوده و احساس راحتی در آن کمتر است.

استفاده از کیسه استومی زمانی که دفع مواد به دفعات زیاد است صرفه ی اقتصادی بسیار بیشتری دارد. کیسه ته باز می تواند در انواع شفاف یا مات باشد.

کیسه های استومی با انتهای بسته (Close-End Ostomy Bags)

از دیگر انواع کیسه های استومی، کیسه های استومی انتها بسته هستند. این نوع کیسه ها که در اشکال یک تکه و دوتکه وجود دارند، پس از هربار استفاده دور انداخته می شوند و برای افرادی با مواد دفعی جامد و نیز کلوستومی مناسب است. همچنین این نوع کیسه ها به افرادی که به دلیل مشغله های فراوان وقت تعویض کیسه را ندارند، ورزشکاران و شناگران توصیه می شود. اما این کیسه ها باید دو تا سه بار در روز تعویض شود و برای مواد دفعی که مایع باشند و برای استفاده در جمع مناسب نیستند.

استفاده از کیسه های ته بسته برای سالمندان و افرادی که پوست حساس دارند توصیه نمی شود، چرا که هربار تعویض نیاز به عوض کردن مجدد چسب محافظ دارد که در دراز مدت می تواند موجب حساسیت شود. هم چنین این نوع استومی معمولا صرفه اقتصادی ندارد، به خصوص برای افرادی که دفع زیاد و مایع دارند.

کیسه های استومی از قبل برش داده شده  (Pre-cut Ostomy Bags)

در این نوع کیسه های استومی، حفره یا دهانه ای از کیسه استومی که روی استوما قرار می گیرد، دارای اندازه مشخص و از قبل تعیین شده است. با توجه به اینکه سایز حفره این کیسه ها قابل تغییر نیست، در صورتی مناسب است که بدانید سایز حفره آن با استومای شما برابر است.

با مقایسه اندازه چاپ شده روی کیسه با اندازه استومای خود و اطمینان از اینکه این کیسه مناسب استومای شما است، از آن استفاده کنید. در غیر این صورت احتمال خطر نشست و تراوش مواد داخل آن زیاد است. استفاده از این نوع کیسه ها راحت تر و با صرف زمان کمتر است.

از طرفی این کیسه مناسب برای استوماهای با شکل گرد و یکنواخت است. اگر شکل استومای شما گرد و یکنواخت نیست و در حال تغییر است، از این کیسه های استومی استفاده نکنید.

مزیت این نوع کیسه ها سهولت بیشتر در استفاده است و نیاز نیست بیمار خود کیسه را برش بزند. برشِ داده شده صاف و مرتب است و در صورتی که از نظر اندازه با استومی فرد مطابقت داشته باشد، احتمال نشت هم کمتر می شود. انواع کیسه استومی برش داده شده در چندین سایز وجود دارد که می توانید از اندازه ی مناسب با ناحیه ی استومی خود استفاده کنید.

کیسه های استومی قابل برش (Cut to fit Ostomy Bags)

حفره های انواع کیسه های استومی قابل تغییر است که اندازه استومی شما شود. از آنجایی که حفره ای به اندازه و شکل استوما در آن ایجاد می شود، احتمال ترشح و تراوش در آن کمتر است. با توجه به کاهش ترشح، شما راحت تر هستید. قابل استفاده بودن این کیسه ها برای استوماهای با سایزهای مختلف از مزایای آن است؛ اما برش آن نیازمند صرف زمان است.

کیسه های استومی شفاف و مات (Transparent or Opaque Ostomy Bags)

کیسه های استومی مات کاربر پسندتر هستند؛ دلیل رنگ مات این کیسه ها، مشخص نبودن محتویات درون آن است.

کیسه های استومی شفاف برای شما امکان مشاهده درون کیسه را فراهم می کند. با توجه به قابل مشاهده بودن درون آن، تشخیص پر یا خالی بودن این کیسه آسان تر است. بیمارانی که مدت زمان زیادی روی صندلی چرخ دار یا تخت بیمارستان هستند، با استفاده از این کیسه ها این امکان را دارند که قبل از پر شدن آن مراقبان خود را مطلع کنند.

اگر نیاز باشد وضعیت دفع مواد از بدن، رنگ و غلظت و دیگر ویژگی های آن بررسی شود، باید از کیسه استومی شفاف استفاده شود. بعضی افراد اما کیسه های مات را بیشتر می پسندند چرا که ظاهری تمیز و بهتر دارد.

کیسه های استومی پهن و محدب (Flat and Convex Ostomy Bags)

بیشتر کیسه های استومی پهن هستند. این کیسه های استومی دارای قسمت پشتی چسبنده برای ثابت نگه داشتن انواع کیسه های استومی هستند. برای استفاده از این کیسه ها، استوما باید حداقل ½ اینچ بیرون زدگی داشته باشد و حالت مخفی تری نسبت به سایر کیسه های استومی دارد.

کیسه های استومی محدب دارای بیرون زدگی است؛ این نوع کیسه ها یک تکه یا دو تکه و ثابت یا غیر ثابت هستند. این کیسه ها گران تر به حساب می آیند و حالت مخفی کمتری نسبت به کیسه های پهن دارند؛ اما اگر استوما بیرون زدگی کمتر از ½  اینچ داشته باشد، می توان از این کیسه ها استفاده کرد. همچنین برای اسکارهای پوستی ناشی از جراحی و چین و چروک های پوستی مناسب تر است.

کیسه های استومی فیلتر دار (Filtered Ostomy Bags)

این نوع کیسه های استومی امکان تخلیه هنگام فیلتر گازها را دارند و از ایجاد بوی بد جلوگیری می کنند. برای ورزش های آبی مانند شنا و استحمام مناسب  هستند؛ البته از انواع کیسه های گران قیمت است.

استفاده از این نوع کیسه استومی برای مدت زمان محدود و شرایط خاص، مثلا شرکت در مهمانی و مجالس به صرفه است.

کیسه های استومی کودکان (Pediatric Ostomy Bags)

این نوع کیسه­های استومی در ابعاد کوچکتر و مخصوص نوزادان و کودکان هستند. البته در مواردی بسته به شرایط بدن بزرگسالان نیز از این کیسه ها استفاده می کنند.

حجم کیسه و حفره ی این کیسه کوچک است که برای نوزادان و کودکان مناسب است. به دلیل حساسیت بیشتر کودک و هم چنین ایمنی ضعیف تر بدن وی، باید حتما از انواع با کیفیت و ضد حساسیت کیسه استومی استفاده کنید. تعویض باید با دقت انجام شده و نشتی وجود نداشته باشد چرا که احتمال ایجاد زخم و عفونت در کودکان بیشتر است.

کیسه ها ی استومی چند محفظه ای (Multichambered Ostomy Bags)

از دیگر انواع کیسه های استومی، کیسه های استومی چند محفظه ای هستند؛ در این نوع کیسه ها انجام عمل دفع همراه با صدای کمتر است و حریم شخصی بیمار بیشتر حفظ می شود. برای شرکت در مجالس و ورزشکاران توصیه می شود؛ اما جزو کیسه های گران قیمت محسوب می شوند.

نتیجه گیری

با انتخاب کیسه استومی مناسب با شرایط زندگی خود، زندگی خود را به روال عادی برگردانید. انتخاب کیسه استومی در راحتی و آسایش، حفظ اعتماد و عزت نفس شما بسیار مؤثر است. با کمی صبوری و مشاوره پزشک و پرستار، انواع کیسه های استومی مطلوب را انتخاب کرده و با انرژی به زندگی شیرین خود ادامه دهید.

Source: www.byramhealthcare.com, www.exmed.net, www.vitalitymedical.com